Έχουμε κουραστεί να λέμε ότι η διατήρηση των τιμών των εργαστηριακών εξετάσεων στα επίπεδα της κοστολόγησης του 1991 εκ μέρους των ταμείων, που σήμερα συνασπίζονται πλέον στον ΕΟΠΥΥ, είναι εκτός πραγματικότητας.
Εντούτοις, επειδή για στα εργαστήρια υπήρχε ως αντιστάθμισμα το κέρδος από τους ανασφάλιστους ασθενείς, που πλήρωναν με τιμές ελεύθερα κοστολογημένες, η ζημιά από τα ταμεία δεν ήταν ορατή.
Σήμερα, που οι ανασφάλιστοι ασθενείς έχουν περιοριστεί στο ελάχιστο, τα εργαστήρια θα έχουν κατά βάση ως πελατεία τους ασφαλισμένους του ΕΟΠΥΥ, οπότε με το υπάρχον τιμολόγιο τα εργαστήρια δεν θα είναι βιώσιμα.
Επί πλέον, καθώς τώρα οι τιμές των εργαστηριακών εξετάσεων είναι γραμμένες στα παραπεμπτικά του ΕΟΠΥΥ, οι ελάχιστοι ανασφάλιστοι ασθενείς έχουν τη δυνατότητα να συγκρίνουν τις τιμές που πληρώνουν με τις τιμές του ΕΟΠΥΥ. Το γεγονός αυτό δημιουργεί καχυποψία και έλλειψη εμπιστοσύνης των ασθενών προς τα εργαστήρια και συχνά διενέξεις μεταξύ τους. Τίθεται δε, πράγματι, θέμα ηθικής τάξης, αφού το εργαστήριο χρεώνει τη γενική αίματος 10 Ευρώ στον ανασφάλιστο, που τελικά μαθαίνει πως ο ΕΟΠΥΥ κοστολογεί την ίδια εξέταση με 2,80 Ευρώ, δηλαδή με διαφορά τιμών άνω του 250%. Με τέτοιες διαφορές, πώς θα πειστεί ο ασθενής ότι δεν πέφτει θύμα αισχροκέρδειας;
Για το λόγο αυτό, με τις συνθήκες που διαμορφώθηκαν, πρέπει να προσεγγιστούν οι τιμές του δημοσίου και του ελεύθερου τιμολογίου, καταλήγοντας σε μια ενιαία τιμή των εργαστηριακών εξετάσεων. Κι αμέσως μπαίνει το ερώτημα, αν με τις σημερινές οικονομικές συνθήκες μπορούν να αυξηθούν οι τιμές του Δημοσίου. Η απάντηση βρίσκεται στο τεράστιο βήμα που έγινε με τον εξορθολογισμό του συστήματος της εξωνοσοκομειακής περίθαλψης με την εφαρμογή του ηλεκτρονικού συνταγολόγιου που όλα, πλέον, μπαίνουν σε μια τάξη. Δεν θα γίνεται κατάχρηση στη ζήτηση των εξετάσεων αλλά οι εξετάσεις που θα γίνονται πρέπει να αμείβονται.
Η λογική του ΕΟΠΥΥ, έτσι όπως τη βλέπουμε να διαμορφώνεται, που λέει: τόσα έχω κι επομένως τόσα σας δίνω, δεν μπορεί να σταθεί. Όπως δεν μπορεί να σταθεί το: δεν έχω τίποτα, άρα δεν σας δίνω τίποτα, όπως συμβαίνει τα δύο τελευταία χρόνια. Σε καμιά περίπτωση δεν είναι δυνατόν να ενδώσουμε στο επιχείρημα της έλλειψης πόρων εκ μέρους του ΕΟΠΥΥ. Εφ’ όσον ο εν λόγω οργανισμός συστήθηκε με σκοπό να αναλάβει την περίθαλψη όλων των πολιτών, πρέπει να διαθέτει και τους ανάλογους πόρους. Κι αν δεν διαθέτει ικανοποιητικούς πόρους, να διαχειριστεί με ειλικρίνεια και παρρησία αυτούς που του διατίθενται, ομολογώντας στους ασφαλισμένους πως για να μπορέσει ο ΕΟΠΥΥ να ανταποκριθεί πρέπει, ενδεχομένως, να αυξηθεί το ποσοστό της συμμετοχής των ασφαλισμένων στις παρακλινικές εξετάσεις. Με τον τρόπο αυτόν ο ΕΟΠΥΥ θα περιορίσει τη συμμετοχή του στο κόστος των εξετάσεων, η δε ζήτηση των εξετάσεων θα περιοριστεί ακόμη περισσότερο, επειδή εκ μέρους των ασθενών θα περιοριστεί η ζήτηση.
Όμως, σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να υποτιμάται αυθαίρετα και επιθετικά η εργασία που προσφέρουν τα εργαστήρια. Οι εργαστηριακές εξετάσεις σήμερα είναι υποτιμημένες και γι’ αυτό πρέπει να ανακοστολογηθούν. Αν δεν γίνει αυτό, ανεξάρτητα από το υπάρχον πρόβλημα των καθυστερημένων πληρωμών από τα ταμεία, όλα τα Βιοπαθολογικά Εργαστήρια ένα μετά το άλλο θα κλείσουν, λόγω των χαμηλών τιμών των εξετάσεων.
Κι επειδή επί είκοσι χρόνια συνέρχονται επιτροπές αναθεώρησης του καταλόγου των εργαστηριακών εξετάσεων και της ανακοστολόγησής τους, επί τέλους το ζήτημα αυτό πρέπει να τακτοποιηθεί. Είναι δε τόσο απλή η υλοποίησή του που μπορεί να γίνει μέσα σε λίγες μόνον μέρες με την τιμολογιακή μοριοποίηση των εξετάσεων. Δηλαδή, να γίνει ένας κατάλογος των εξετάσεων που θα εγκρίνει ο ΕΟΠΥΥ και δίπλα από κάθε εξέταση να προστεθεί ο αριθμός των μορίων που θα χρεώνεται η εξέταση. Για παράδειγμα, η γενική ούρων 2 μόρια (μ), η γενική αίματος 3 μ, το σάκχαρο 2 μ, το TSH 4 μ κ.ο.κ.
Τέλος, θα ορίζεται κάθε φορά η τιμή της μονάδος του μορίου που για παράδειγμα σήμερα θα μπορούσε να είναι 2,5 Ευρώ.
Το θέμα αυτό είναι επείγον και πρέπει άμεσα να ρυθμιστεί. Μπορεί την περίοδο αυτή, μέσα στο θολό τοπίο, το πρόβλημα να μην είναι ορατό, επειδή περιμένουμε τα οφειλόμενα χρήματα και επειδή το σύστημα εφαρμογής του νέου συστήματος βρίσκεται στο μετέωρο βήμα του, με ανακολουθίες, διορθώσεις και επιδιορθώσεις. Όμως, αν το ζήτημα της ανακοστολόγησης των εξετάσεων δεν τακτοποιηθεί άμεσα, αυτό έτσι κι αλλιώς θα διαπιστωθεί ως αναγκαιότητα μετά από μερικούς μήνες. Όμως, θα να είναι πολύ αργά για πολλά εργαστήρια, ακόμη και για τους γίγαντες που δεν αποκλείεται να πνιγούν στην αλαζονεία τους.
Και μην νομίσουμε, τότε, πως θα τον πάρουν τα κλάματα τον ΕΟΠΥΥ. Ούτε μάτια έχει, ούτε και δάκρυα.
Αριστείδης Κάντας
Βιοπαθολόγος
Κέρκυρα
