Την ώρα που τα φώτα είναι στραμμένα στις αλλαγές στην αγορά εργασίας μια μεγάλη αλλαγή στο Εθνικό Σύστημα Υγείας έρχεται με εντολή της τρόικας.
Στην έκθεση για το νέο μνημόνιο και το ειδικό κεφάλαιο για τις αλλαγές στην πρωτοβάθμια υγεία και στη νοσοκομειακή περίθαλψη προτείνεται η απορρόφηση των κλάδων υγείας όλων των ασφαλιστικών ταμείων από το υπουργείο Υγείας ενώ και ο ΕΟΠΠΥ περνά στην αρμοδιότητα του υπουργού Υγείας κ. Ανδρέα Λοβέρδου.
Οι επόεμενες παρεμβάσεις για την εξοικόμηση δαπανών θα γίνουν και πάλι στο χώρο τοπυ φαρμάκου όπου δόθηκε εντολή τα γενόσημα φάρμακα να φθάσουν το 50% των συνταγογραφημένων. «Αν οι ασθενείς θέλουν ακριβά φάρμακα να τα πληρώνουν» είπε η τρόικα στους αρμοδίους του υπουργείου κατά τη διάρκεια του ελέγχου που συνεχίστηκε μέχρι και την Παρασκευή το βράδι.
Νυστέρι ΔΝΤ στα νοσοκομεία
Λιγότερα κρεβάτια κατά 20%, για 25% περισσότερους ασθενείς, είναι το επίσημα καταμετρημένο αποτέλεσμα της εφαρμογής του μνημονίου στον χώρο των δημόσιων νοσοκομείων.
Αυτό είναι το αποτέλεσμα των δύο χρόνων προσπάθειας περιορισμού των δαπανών στο ΕΣΥ, όπως προκύπτει από την έκθεση της επισκόπησης των ενεργειών του υπουργείου Υγείας (Ιανουάριος 2012), το οποίο παρουσιάστηκε στην τρόικα από τον υπουργό Υγείας κ. Α. Λοβέρδο και τους συνεργάτες του, οι οποίοι τώρα ρίχνουν το βάρος στον περιορισμό της φαρμακευτικής δαπάνης εκτός νοσοκομείων (στα Ταμεία και στους ιδιώτες γιατρούς).
Μία από τις βασικές παραδοχές είναι ότι παρά την αύξηση του αριθμού των νοσηλευομένων κατά 25,5% κατά τη διετία 2009-2011 τα διαθέσιμα κρεβάτια (κλίνες) στα νοσοκομεία μειώθηκαν κατά 20% μέσω κατάργησης αδρανών κλινικών και συγχώνευσης μικρών μονάδων με μεγαλύτερες.
Οφέλη για τους φορολογουμένους
Η οικονομική-λογιστική αποτίμηση της μεταρρύθμισης του ΕΣΥ δείχνει σημάδια εξοικονόμησης, μείωσης της σπατάλης και επέκτασης της μηχανοργάνωσης. Ωστόσο τα οφέλη για τους φορολογουμένους επιτυγχάνονται σε πολλές περιπτώσεις διά του «ακρωτηριασμού» των παρεχομένων υπηρεσιών για τους ασθενείς.
Σε μια περίοδο που οι Ελληνες στρέφονται λόγω της κρίσης από τα ιδιωτικά στα δημόσια νοσοκομεία, το υπουργείο Υγείας πέρασε τις «εξετάσεις» της τριμερούς (ΕΕ – ΕΚΤ – ΔΝΤ) κυρίως χάρη στην περικοπή κλινών και υπηρεσιών. Οι πολίτες που νοσηλεύθηκαν στο ΕΣΥ αυξήθηκαν από 1,7 εκατομμύρια το 2009 σε 2,3 εκατομμύρια το 2011. Τα κρεβάτια όμως μειώθηκαν κατά 20%, οι θέσεις προσωπικού κατά 15% και τα ιατρικά τμήματα κατά 20%.
Το προβλήματα πιστοποιούνται από τις συνθήκες που συναντούν ασθενείς και συγγενείς σε μεγάλα νοσοκομεία και από τις ελλείψεις σε επίπεδο ειδικοτήτων, υλικών και εξοπλισμού στην περιφέρεια. Προκύπτουν όμως και από τους αριθμούς.
Το κόστος μισθοδοσίας των εργαζομένων μειώθηκε κατά 16,1% τη διετία 2009-2011 και προβλέπεται νέα μείωση 5,6% το 2012. Το κόστος των δαπανών του ΕΣΥ για την περίθαλψη των «οικονομικά ασθενών, των φτωχών και των ανασφάλιστων» μειώθηκε από 125 εκατ. ευρώ το 2010 σε 99 εκατ. ευρώ το 2011.
Παρακολούθηση εσόδων – δαπανών
Στα αμιγώς θετικά στοιχεία της μεταρρύθμισης συμπεριλαμβάνονται η έναρξη της ηλεκτρονικής παρακολούθησης των εσόδων και των δαπανών των νοσοκομείων το 2011 (μέσω του ESY.net) και η προσπάθεια για την εφαρμογή του μητρώου δεσμεύσεων.
Το ενοποιημένο ηλεκτρονικό σύστημα αναλυτικής παρακολούθησης εκτιμάται ότι θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία κατά το β’ εξάμηνο του 2012. Με ικανοποιητικούς ρυθμούς προχωρεί και ο εξοπλισμός των νοσοκομείων με ηλεκτρονικούς υπολογιστές για λειτουργίες όπως ο ηλεκτρονικός φάκελος ασθενών.
Σύμφωνα με το υπουργείο, το αποτέλεσμα της μεταρρύθμισης είναι «η καλύτερη οργάνωση και ο εξορθολογισμός» των υπηρεσιών του ΕΣΥ.
Το έγγραφο αναφέρει ότι οι δαπάνες των νοσοκομείων μειώθηκαν από 2,6 δισ. ευρώ το 2010 σε 2,4 δισ. ευρώ το 2011 και εκτιμάται ότι θα υποχωρήσουν σε 2,2 δισ. ευρώ το 2012. Ωστόσο τα τελευταία στοιχεία (31.12.2011) δείχνουν ότι τα χρέη των νοσοκομείων ανήλθαν σε 1,16 δισ. ευρώ το 2011, στα οποία πρέπει να προστεθούν και χρέη 231 εκατ. ευρώ από το 2010.
Το μέσο κόστος κάθε χειρουργικής επέμβασης μειώθηκε κατά 31% σε δύο χρόνια, από 1.493 ευρώ το 2009 σε 1.031 ευρώ το 2011. Σημαντικές μειώσεις προκύπτουν και στη φαρμακευτική δαπάνη, η οποία μειώθηκε κατά 23% το 2011 σε σύγκριση με το 2010. Σχεδόν το 30% των φαρμάκων είναι γενόσημα (αντίγραφα) και ο στόχος είναι η τιμή τους να μην υπερβαίνει το 60% της τιμής των πρωτοτύπων.
Παραλλήλως, η χρήση της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης αγγίζει το 75%, ενώ η προώθηση συστήματος ηλεκτρονικών προμηθειών για 50 δραστικές ουσίες εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε μείωση 50% του κόστους για το 20% των συνολικών φαρμακευτικών αναγκών των νοσοκομείων.
